Όλα τα Νέα

Αντιδράσεις Ρεθεμνιωτών για τον Αρκάδιο δρόμο-Τι απαντούν οι φορείς

Η εμπορευματοποίηση του αγώνα κοστίζει την αξία του;

1.056
Γράφει η Αλκυόνη Χριστοδουλάκη

Έντονες αντιδράσεις από Ρεθεμνιώτες δρομείς έχουν στιγματίσει τη διοργάνωση του φετεινού Αρκάδιου Δρόμου. Οι αθλητές, πέρα από τη θυσία των προγόνων μας, κάνουν λόγο για θυσία της παράδοσης και της ιστορικότητας του γεγονότος στο βωμό του εμπορίου και του χρήματος.

Ο Αρκάδιος δρόμος, ο αρχαιότερος αγώνας δρόμου στη χώρα μας, γίνεται στη μνήμη του ολοκαυτώματος της Ιεράς Μονής Αρκαδίου. Ανέκαθεν αυτό το αθλητικό γεγονός αποτελούσε για τους δρομείς του Ρεθύμνου ένα γεγονός πολύ σπουδαιότερο από το τρέξιμο των 22 χιλιομέτρων. Ήταν πάντοτε ένας προσωπικός τρόπος να τιμηθεί η θυσία των προγόνων μας στο Αρκάδι. Ένας προσωπικός τρόπος να έρθει ο καθένας σε επαφή με την ηρωική ιστορία αυτού του τόπου, να χωρέσει σε 22 χιλιόμετρα την περηφάνια, την αγάπη και την ανάγκη του να τιμήσει την επέτειο του Ολοκαυτώματος της μονής.

Δύο πολύ σημαντικά δεδομένα αυτής της ετήσιας διοργάνωσης έχουν αλλάξει, αφήνοντας ουκ ολίγους δρομείς με ένα αισθήμα αγανάκτισης, ακόμα και θυμού. Ο λόγος για την αλλαγή της ημέρας διεξαγωγής και την επιβολή οικονομικού αντιτίμου για τους συμμετέχοντες.

Ας τα δούμε λίγο πιο αναλυτικά. Βάσει παράδοσης, ο Αρκάδιος δρόμος λάμβανε χώρα στις 8 Νοεμβρίου, την ημέρα του Ολοκαυτώματος της μονής Αρκαδίου, ΑΝΕΞΆΡΤΗΤΑ από την ημέρα που έπεφτε εκείνη η ημερομηνία. Τα τελευταία δύο χρόνια όμως αυτό άλλαξε, για λόγους αύξησης της συμμετοχής και προσέλευσης του κόσμου. Πλέον ο αγώνας διοργανώνεται την Κυριακή πριν τις 8 Νοεμβρίου, ώστε να είναι μια μέρα αργίας και για τους υπόλοιπους νομούς της Κρήτης, όπως επίσης και αθλητών από την υπόλοιπη Ελλάδα που θέλουν να συμμετέχουν. Εδώ λοιπόν υπάρχει μια λεπτή γραμμή που οι διοργανωτές έχουν περάσει κατά τους πιστούς δρομείς του αγώνα. Η αργία της 8ης Νοεμβρίου για τους Ρεθεμνιώτες ήταν πάντα μια ημέρα τοπικής γιορτής. Η παρέλαση, οι αθλητικές διοργανώσεις, όλο αυτό το κλίμα που φέρνει πιο κοντά τους ανθρώπους που μοιράζονται ένα κοινό σημείο.

Δεν είναι παράλογη η προσπάθεια των διοργανωτών να προσελκύσουν περισσότερους δρομείς που θα μοιράζονται με τους Ρεθεμνιώτες αυτό τον ιστορικό αγώνα δρόμου. Όμως στο τέλος της γραμμής, πάνω στη ζυγαριά, είναι η αλλαγή μιας πολύχρονης ιστορικής παράδοσης απέναντι σε μια εμπορευματοποίηση μιας τιμητικής πράξης μνήμης για πολλούς.

Το δεύτερο και σημαντικότερο ζήτημα που προκάλεσε αναταραχή και αρνητικότητα είναι η επιβολή του αντιτίμου των 10 ευρώ για το πακέτο συμμετοχής των δρομέων. Κι αν υπήρξαν αθλητές που κατανόησαν την αλλαγή ημέρας λόγω συμμετοχών, το οικονομικό αντίτιμο είναι κάτι που ούτε θέλησαν ούτε γινόταν να δεχτούν αδιαμαρτύρητα. Ο Αρκάδιος είναι ένας λαϊκός αγώνας. Ένας αγώνας του κόσμου, για τον κόσμο, από τον κόσμο προς τιμή του Αρκαδίου. Οι εκδηλώσεις είχαν διοργανωτές και χορηγούς. Και οι αθλητές δε ζήτησαν πολυτέλειες, απλά την ευκαιρία να αποτελέσουν κι οι ίδιοι ένα κομμάτι αυτής της τιμητικής διοργάνωσης.

Η οργανωτική επιτροπή, η οποία αποτελούταν από εκπροσώπους όλων των φορέων της διοργάνωσης, αποφάσισε ομόφωνα για το ποσό του αντιτίμου όπως δήλωσε στα Παραπολιτικά Κρήτης. Αυτό, με κριτήριο τις δαπάνες που δεν καλύπτονταν από την Περιφέρεια, τις μη επιλέξιμες όπως τις χαρακτήρισαν. Οι παραπάνω δαπάνες αφορούσαν μπλουζάκια καλύτερης ποιότητας, γεύμα που παρατέθηκε το προηγούμενο βράδυ στους αθλητές και επίσημη χρονομέτρηση.

Θα μπορούσε να υπάρχει ένα εναλλακτικό πακέτο με αυτά τα προνόμια έναντι των 10 ευρω και ένα βασικό πακέτο δωρεάν για τους δρομείς που ήθελαν απλώς να τρέξουν ως επίσημοι συμμετέχοντες;

Ήταν τόσο μεγάλη η οικονομική επιβάρυνση αυτών των τριών έξτρα προνομίων που δε μπορούσε ούτε η περιφέρεια ούτε ο δήμος να καλύψει και προέκυψε η ανάγκη να χρηματοδοτηθεί από τους ίδιους τους αθλητές;

Γιατί δεν κόπηκαν αποδείξεις στους αθλητές; Τι είδους απολογισμός θα γίνει για τα οικονομικά αυτής της διοργάνωσης;

Γνώριζε η Περιφέρεια Κρήτης για αυτές τις αλλαγές, για τις διαμαρτυρίες και για τις οικονομικές ελλείψεις που καλέστηκαν να πληρώσουν οι δρομείς; Γιατί δεν πέρασε από το δημοτικό συμβούλιο προς έγκριση κανένα θέμα;

Αυτές είναι εύλογες απορίες και προβληματισμοί πολλών αθλητών αλλά και συμπολιτών μας στο Ρεθύμνο, που, χωρίς να θέλουν να κάνουν λόγο για αδιαφάνεια, δε μπορούν παρά να αναρωτηθούν για τις διαδικασίες που τηρήθηκαν και τους λόγους που οδήγησαν εκεί.

Στα Παραπολιτικά Κρήτης μίλησαν για το θέμα τοπικοί φορείς θέλοντας να δώσουν τις δικές τους εξηγήσεις αλλά και να εκφράσουν τις προσωπικές τους αντιθέσεις.

Η Μαρία Λιονή, αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου, δήλωσε σχετικά με τις διαμαρτυρίες: «Η αλλαγή της ημέρας διεξαγωγής έγινε μετά από αιτήματα που είχαμε από αθλητές όλης της Κρήτης και της Ελλάδας ώστε να μπορούν να τρέξουν. Έπρεπε να το κάνουμε για να έχουμε περισσότερες συμμετοχές. Τα τελευταία χρόνια, όταν αναλάβαμε εμείς, από το ’11 και μετά, βρήκαμε έναν αρκάδιο δρόμο με 20 και 30 αθλητές. Ήταν πολύ υποβαθμισμένος δρόμος που δεν άρμοζε στα Αρκάδια. Προσπαθούμε να τον αναβαθμίσουμε κι ένας από τους λόγους είναι η μέρα.

Το αντίτιμο είναι πάρα πολύ μικρό. Τη δαπάνη την έχει η Περιφέρεια, το μεγαλύτερο οικονομικό βάρος και υπάρχουν ελάχιστες χορηγίες. Υπάρχουν και οι μη επιλέξιμες δαπάνες,που δεν τις πληρώνει το δημόσιο λογιστικό, όπως το γεύμα και η χρονομέτρηση. Η οργανωτική επιτροπή προσπαθεί να αναβαθμιστεί ο δρόμος για να μην εκφυλιστεί κι έρχονται μόνο 20 αθλητές.

Στο Ηράκλειο στο RunGreece δε φωνάζει κανένας και πάνε χιλιάδες. Όταν οι αλλαγές γίνονται για κάτι καλύτερο πρέπει να τις δεχόμαστε και να μην είμαστε αρνητικοί. Ο αγώνας αυτός έχει εκφυλιστεί. Άλλωστε δεν είναι υποχρεωτικό, αν κάποιος θέλει να τρέξει χωρίς να πληρώσει μπορεί να το κάνει».

Ο Δημήτρης Λαχνιδάκης, εντεταλμένος Σύμβουλος για θέματα Αθλητισμού του Δήμου και μέλος της οργανωτικής επιτροπής, τόνισε χαρακτηριστικά στα Παραπολιτικά Κρήτης: «Την τελευταία 3ετία οι συμμετοχές αυξήθηκαν πολύ. Οποιαδήποτε απόφαση κι αν παρθεί, κάποιους θα τους δυσαρεστήσει. Δρομείς από την Αθήνα απήλαυσαν τον αγώνα και τη διοργάνωση. Δεν απαγορεύτηκε άλλωστε σε κανέναν να τρέξει χωρίς να πάρει αριθμό και να κάνει εγγραφή. Η απόφαση για το αντίτιμο πάρθηκε από κοινού λόγω μη επιλέξιμων δαπανών».

Ο κ. Λαχνιδάκης μας μίλησε παράλληλα δίνοντας εξηγήσεις και για δύο ακόμα θέματα που προέκυψαν. Το γεγονός ότι αρκετοί δρομείς με επίσημες συμμετοχές που τερμάτισαν δεν έλαβαν μετάλια και την επιλογή της διαδρομής από την παραλία της πόλης αντί της κεντρικής λεωφόρου.

«Είχαμε υπολογίσει τα μετάλια βάσει επίσημων συμμετοχών. Δόθηκαν αρκετά μετάλια κατά τον τερματισμό σε αθλητές ανεπίσημων συμμετοχών, με αποτέλεσμα κάποια στιγμή τα μετάλια να τελειώσουν πριν τερματίσουν όλοι οι αθλητές. Έχουμε κρατήσει τα στοιχεία τους και θα παραγγείλουμε μετάλια να τους παραδώσουμε. Σχετικά με τη διαδρομή, η τροχαία δε μπορούσε να κλείσει τον κεντρικό δρόμο. Δεδομένου ότι η παραλία μπορούσε εύκολα να κλείσει και να έχουν θέα τη θάλασσα οι δρομείς, επιλέξαμε αυτή τη λύση. Καταλαβαίνω τη γενιά που μεγάλωσε με τον Αρκάδιο. Εκείνες τις εποχές υπήρχε μόνο ο Αρκάδιος και ο Μαραθώνιος και ο κόσμος περίμενε πως και πως. Τώρα έχουμε κάθε Σαββατοκύριακο αγώνες που αποδυναμώνουν ο ένας τον άλλο. Η κοινωνία εξελίσσεται και δε μπορούμε να παραμένουμε στη δεκαετία του ‘70».

Στον αντίποδα των δηλώσεων των δύο φορέων της διοργάνωσης, έρχεται ο αντίλογος των Μανούσου Μανουσογιάννη, Μιχάλη Ανδρουλάκη και Σταύρου Βουρβαχάκη.

Ο κ. Μανουσογιάννης, επικεφαλής της Λαϊκής Συσπείρωσης, φανερά ενοχλημένος, μίλησε στα Παραπολιτικά Κρήτης τονίζοντας: «Για να εισπράττει εισιτήριο σε οποιαδήποτε εκδήλωση οποιοσδήποτε δημοτικός φορέας πρέπει να ρωτήσει το δημοτικό συμβούλιο. Ορίζουν οργανωτικές επιτροπές και παίρνουν πολιτικές αποφάσεις. Απαράδεκτο. Θέλουν και τον αέρα που αναπνέουμε να μας εισπράττουν. Ντροπή. Δεν έχει κανένα δικαίωμα η οργανωτική επιτροπή να βάλει χαράτσια και αντίτιμα. Αντί να ενισχύσουν τα νέα παιδιά για να ασχολούνται με τον αθλητισμό και να αποκοπούν από επιβλαβείς δραστηριότητες, τους λένε να πληρώνεις παντού».

Ο Μιχάλης Ανδρουλάκης, επικεφαλής της παράταξης Ρέθυμνο- Αλληλεγγύη –Ανατροπή, δήλωσε: «Σίγουρα το να αλλάξει μέρα για να υπάρχει συμμετοχή στον αγώνα είναι και το ζητούμενο. Οσον αφορά το αντίτιμο, αυτή η εκδήλωση αφορά το λαϊκό αθλητισμό και σημαίνει το να κρατάμε την ιστορικότητα στις μνήμες όλων.Δε μπορούμε να βάζουμε τον κόσμο να πληρώνει όταν τον καλούμε να συμμετέχει σε μια τέτοια εκδήλωση. Υπήρξαν χορηγοί. Ακόμα κι αν δεν καλύπτονταν από τους χορηγούς πρέπει να υπάρχει διαφάνεια και απολογισμός. Έπρεπε να έχει περάσει από το δημοτικό συμβούλιο. Πιστεύω ότι καλύφθηκαν από τους χορηγούς».

Ο Σταύρος Βουρβαχάκης, ανεξάρτητος δημοτικός σύμβουλος στο Ρέθυμνο- Ενεργοί Πολίτες, δήλωσε: «Υποστηρίζουμε τον ερασιτεχνικό λαϊκό αθλητισμό και πιστεύουμε ότι ο αθλητισμός πρέπει να γίνει προσβάσιμος σε όλους τους πολίτες. Η καθιέρωση καταβολής αντιτίμου από αθλητές/τριες στον Αρκάδιο Δρόμο είναι απαράδεκτη και αντίθετη με τις αρχές μας. Ο Αρκάδιος Δρόμος εκτός από την τεράστια ιστορική του σημασία έχει και μεγάλη κοινωνική αξία, καθώς ήταν και είναι πάντα μια γιορτή του απλού ερασιτεχνικού αθλητισμού. Το κόστος της διοργάνωσης θα μπορούσε να καλυφθεί τόσο από τον Δήμο ,όσο και από την Περιφέρεια.Τέτοιες πρακτικές οδηγούν στην εμπορευματοποίηση του αθλητισμού και στην αλλοίωση του χαρακτήρα του Αρκάδιου Δρόμου οδηγώντας τον στην αγκαλιά των χορηγών και των συμφερόντων. Η αλλαγή της ημερομηνίας των αγώνων για να γίνονται Κυριακή ,ναι μεν είναι θετική αφού μπορούν να λάβουν μέρος ευκολότερα και αθλητές από άλλες πόλεις, από την άλλη όμως υποβαθμίζει την κοινωνική αξία των αθλητικών εκδηλώσεων».

 

Είναι κρίμα με το τέλος μιας τόσο σημαντικής για τον τόπο μας διοργάνωσης, να δημιουργούνται εντάσεις και τέτοιου είδους προβληματισμοί. Ζούμε έτσι κι αλλιώς σε μια κοινωνία όπου το χρήμα κυριαρχεί, και οφείλουμε να διαφυλάττουμε εκδηλώσεις μνήμης και τιμής από τέτοιες πρακτικές και νουθεσίες. Σίγουρα ένας αγώνας δρόμου με εκατοντάδες ή ακόμα και χιλιάδες συμμετέχοντες φαίνεται πιο εντυπωσιακός. Αλλά το Αρκάδι στο μυαλό και την καρδιά των Ρεθεμνιωτών απέχει από εντυπωσιασμούς.

Υπήρξαν δρομείς 60 χρόνων που αναπολούσαν τις ημέρες που ξεκινούσαν από την αφετηρία μετά τους λαμπαδιοδρόμους. Δρομείς που η εσωτερική τους πληρότητα κρινόταν τη στιγμή που έτρεχαν περνώντας από τη συγκεκριμένη διαδρομή, από τα χωριά, και μπορούσαν να αισθανθούν το φόρο τιμής που κατέβαλαν. Δρομείς που δεν τους ενδιέφερε αν θα τερματίσουν ανάμεσα σε πλήθος κόσμου φορώντας τον καλύτερο εξοπλισμό.

Σίγουρα δεν είναι κατακριτέο το να προσπαθούν οι φορείς να αναβαθμίζουν δραστηριότητες του τόπου. Ίσως όμως κάποιες από αυτές τις δραστηριότητες είναι τόσο ποιοτικά αναβαθμισμένες από τη δύναμη της ιστορίας και της παράδοσης, που οι παραλλαγές να είναι περιττές. Ίσως χρειαζόταν μια συζήτηση παραπάνω για τον παλμό του κόσμου. Ίσως τελικά ο σκοπός δεν αγιάζει πάντα τα μέσα.

Διαβάστε την ανακοίνωση που εξέδωσαν δρομείς του ΛΙΒΑ Α.Σ μια εβδομάδα πριν από τον Αρκάδιο δρόμο εκφράζοντας τους προβληματισμούς τους:

«Αφορμή για να γράψουμε αποτελεί ο προβληματισμός μας απέναντι στην πρόσφατη καθιέρωση καταβολής αντιτίμου από αθλητές/τριες σε δρομικές διοργανώσεις όπως ο λαϊκός αγώνας του γύρου της πόλης αλλά και στους ιστορικούς Αρκάδιους δρόμους.

Θεωρούμε τουλάχιστον άστοχο σε εκδηλώσεις που γίνονται για την προώθηση του μαζικού αθλητικού και πόσο μάλλον σε αγώνες με σημαντική ιστορική σημασία να φορτώνονται το κόστος των διοργανώσεων οι ίδιοι οι συμμετέχοντες

Ο λόγος που γράφουμε είναι καλοπροαίρετος και δεν αφορά το δυσβάστακτο του ποσού αλλά πιστεύουμε ότι τέτοιες κινήσεις για ένα τόσο ιστορικό αγώνα θα τον οδηγήσουν να σ’ ένα πανηγύρι χορηγών και συμφερόντων. Σίγουρα όχι σε μια γιορτή του απλού ερασιτεχνικού αθλητισμού και του τόπου.

Με αυτή τη κίνηση γεννιούνται κάποια ερωτήματα και ζητάμε μια απάντηση από τους οργανωτικούς υπεύθυνους των αγώνων.

Από πότε υπάρχει επιβάρυνση στους αθλητές/τριες στον γύρο της πόλης και στους Αρκάδιους αγώνες;Με ποιο σκεπτικό καταλήξατε ότι χρειάζεται το αντίτιμο από τη μία χρονιά στην άλλη;Με ποια κριτήρια έγινε η τιμολόγηση και έχει οριστεί π.χ στον Αρκάδιο στα 10€ και όχι στα 5€ όπως πέρυσι ή στα 15€;Ποιο το κόστος των αγώνων όταν δεν υπήρχε αντίτιμο και ποιο τώρα που υπάρχει; Με τόσους αθλοθέτες, με τη στήριξη του δήμου, της περιφέρειας, των εθελοντών και των πολιτιστικών συλλόγων, αλλά και ενός από τα πιο κερδοφόρα μοναστήρια είναι απαραίτητη η πληρωμή από τους αθλητές/τριες;Γιατί δεν υπάρχει ούτε η στοιχειώδης κοινωνική πολιτική για άτομα με κάρτα ανεργίας/φοιτητές/τριες/πολύτεκνα μέλη;Γιατί τουλάχιστον δεν καθορίζεται ένα συμβολικό ποσό που θα πάει σε κοινωνικούς σκοπούς;
Υπάρχουν τιμολόγια και άλλα οικονομικά στοιχεία για τις διοργανώσεις;

Οι δρομείς που γράφουμε αυτό το άρθρο δηλώνουμε ερωτευμένοι με τον ερασιτεχνικό λαϊκό αθλητισμό. Σε όλα τα αθλήματα ασκείται τεράστια πίεση κυρίως από εταιρίες που δραστηριοποιούνται γύρω από τα σπορ (εμπορικές, στοιχηματικές κ.α.), αλλά και από ανθρώπους που βλέπουν σε διάφορες διοργανώσεις ευκαιρία για εύκολο χρήμα και πλαστά τιμολόγια ,προώθηση προϊόντων κ.α.

Το αποτέλεσμα είναι η εμπορευματοποίηση του αθλητισμού και η καλλιέργεια της νοοτροπίας του αθλητή – θεατή καταναλωτή. Η αλήθεια είναι ότι τα δρομικά αθλήματα έχουν αλλοιωθεί λιγότερο αλλά τα τελευταία χρόνια παράλληλα με την ελπιδοφόρα άνθιση τους αρχίζουν να δέχονται μεγάλες πιέσεις.

Από την άλλη πραγματοποιούνται δεκάδες αγώνες δρόμου που έχουν κάποια ιστορική ή κοινωνική αφετηρία και στη πλειοψηφία τους διοργανώνονται από απλούς συλλόγους δρομέων, από δρομείς και πολιτιστικούς συλλόγους με τη συμμετοχή των δήμων. Ένας τέτοιος αγώνας είναι ο παλαιότερος όλων και ακούει στο όνομα «Αρκάδιος Δρόμος».

Ο Δρόμος αυτός, εκτός από τη ιδιαίτερη ιστορική του σημασία, έχει μεγάλη προστιθέμενη κοινωνική αξία καθώς πάντα ήταν μια ευκαιρία γιορτής και αθλητισμού λόγω και της τοπικής αργίας. Θεωρούμε ότι η αλλαγή ημερομηνίας των αγώνων για να πέφτει Κυριακή αν και σίγουρα βοηθάει αθλητές από άλλες περιοχές υποβαθμίζει την κοινωνική επίδραση των αθλητικών εκδηλώσεων.

Φυσικά θα πάρουμε και φέτος μέρος στον «Αρκάδιο Δρόμο» τιμώντας ένα από τα πιο ιστορικά γεγονότα του τόπου μας, σύμβολο αγώνα για την ελευθερία, χωρίς να καταβάλουμε κάποιο αντίτιμο. Καλούμε και άλλους αθλητές/τριες να αναδείξουμε την ιδέα του μη εμπορικού χαρακτήρα της διοργάνωσης και της προώθησης μίας λαϊκής γιορτής που η συμμετοχή και ο τερματισμός είναι η ουσία.
Βασιλάκης Γιάννης, Κοτζιάνογλου Ιάσωνας, Παρασύρης Κώστας.
Δρομείς του ΛΙΒΑ Α.Σ»